Hier loop ik warm van

The Hotstepper goes Dutch

Posts Tagged ‘Vlieland

Waddenweemoed

leave a comment »

intothegreatwideopen

‘Je bent zo stil. Zeg eens wat…’
(…)
‘Wad…’

Advertenties

Written by thehotstepper

september 5, 2017 at 11:03 am

Waddenweemoed

leave a comment »

Mijn vrienden hadden me van te voren gewaarschuwd dat Into The Great Wide Open (ITGWO) meer is dan een muziekfestival. Ja, ja, dacht ik. Maar nieuwsgierig vroeg ik: ‘Wat dan?’ VLIELAND, was het antwoord. Stuk voor stuk, met wie ik er het ook over had, spraken ze de naam van het eiland stellig en met ontzag uit. Vandaar dat ik het met hoofdletters schrijf.

Vervolgens lichtten ze toe: De bootreis, de wind, het wad, het bos, het strand, de rust, de gemoedelijkheid, het hotel, de mensen, het dorp, de straatjes en ga zo maar door. Ik kreeg de indruk dat het een magische plek is en bijna kreeg ik spijt dat ik dat ik had toegestemd om mee te gaan. Het klonk te mooi om waar te zijn.

Het kon eigenlijk alleen maar tegenvallen. Ik zou van een koude kermis thuiskomen. Ik probeerde mijn verwachtingen te temperen, maar dat lukte niet. Daarop besloot ik om er dan maar vol voor te gaan. Zin!, schreef ik op een blanco A4. Ik staarde naar het kleine woord dat zwart op wit, zo veel verwachtingen opriep, dat ik besloot om me erbij neer te leggen.

Ik keerde het papier om. Tabula rasa. Mijn eerste keer ITGWO, mijn eerste keer Vlieland. Ontmaagden is spannend, maar ik besloot om er van te genieten. Loslaten is een kunst. Net als ITGWO, net als Vlieland. Uit de kunst. Pico bello. Prima. Mijn vrienden hadden niets te veel gezegd. Zelfs de kater na de eerste avond slempen was mooi.

Nee, dan de ontnuchtering van het afscheid. Doeksen deed gewoon zijn werk, maar terwijl ik het kleine eiland langzaam uit het oog zag verdwijnen, voelde ik me treurig worden en ik zuchtte diep. Een van mijn vrienden legde een hand op mijn schouder en knikte. ‘Voel je het ook? Dat heet Waddenweemoed.’

Written by thehotstepper

september 18, 2014 at 8:10 am

Wordt vervolgd! (38)

leave a comment »

In Wordt vervolgd! (36) begon ik met ‘Het feuilleton lijkt veranderd.’ Vandaag blijkt eens te meer hoe zeer dat geldt voor de blogger, die zijn stukje schrijft naar aanleiding van het feuilleton in de krant.Uiteraard ben ik als volger reactionair, ik volg niet voor niets de ontwikkelingen in het verhaal, in de afleveringen en reageer daar op. Toch was er de afgelopen weken, maanden, ook volop de ruimte om vooruit te lopen op (mogelijke) nieuwe ontwikkelingen. Inbreng van lezers werd immers gewaardeerd en zelfs gestimuleerd. Het is één van de uitgangspunten geweest en lag aan de grondslag van het experiment om een nieuw feuilleton te starten. Zou het überhaupt lukken om een vervolg te geven aan wat in een ver verleden succesvol was voor Dickens en Couperus in de 21ste eeuw een nieuw leven te geven?  Lezersaantallen van kranten staan al jaren onder druk en met een (spannend) vervolgverhaal haal je die druk niet weg. Het is de vraag of een trouwe fanschare van pak ‘m beet 700 m/v (momenteel 797 likes op Facebook) een vervolg rechtvaardigt, maar zo ver zijn we nog niet. Er resten ons nog twee afleveringen, maar ik moet zeggen, dat het er voor mij als blogger daarom niet eenvoudiger wordt.Ik zou kunnen zeggen ‘lees vooral het feuilleton’ en verwijzen naar de internetpagina waar alle links naar de afleveringen te vinden zijn, maar dat zou te makkelijk zijn. Daarnaast moet ik rekening houden met het feit dat ik als deelnemer van de Bastaardgroepbijeenkomsten inzicht heb gekregen in mogelijke verhaalwendingen, en hierop niet te veel kan zinspelen, zonder de auteur het gras voor de voeten weg te maaien. In dat opzicht merk ik bijvoorbeeld des te meer dat het feuilleton, of het bloggen daaromtrent, is veranderd. Alles is minder los, ligt meer vast, en dat geeft mij minder ruimte. Ondertussen zijn wenken en tips, die altijd welkom waren, eenvoudigweg niet langer nodig en kan ik niet veel meer dan hier verslag doen van wat ik lees en wat mij raakt, opvalt en aan het denken zet.

In de vorige aflevering heeft de schrijver, Ronald Giphart, al een tipje van de sluier opgelicht en ons deelgenoot gemaakt van de opzet die hem voor ogen staat voor de laatste afleveringen. Over Aflevering 38, Haar laatste woorden, schreef hij vorige week al ´#38 gaat door waar #37 eindigt. Silvijn vertelt zijn verhaal´, en wat daar valt niets op af te dingen. Beide afleveringen gaan vrijwel naadloos in elkaar over. Hieronder staan de laatste zin uit Aflevering 37, As we know it, en de eerste zin uit Aflevering 38, Haar laatste woorden:

‘Het enige wat ik wil is je iets vertellen over de dood van Nathalie’, zei hij. ‘En over jou.’
Bibi en Silvijn gingen zitten aan een tafeltje in de bar naast het feest.

Toch is er sprake van een stijlbreuk, die ongetwijfeld te wijten is aan enerzijds het vaste format van het feuilleton (ongeveer 1200 woorden per aflevering) en anderzijds het feit dat we nog slechts drie afleveringen te gaan hebben. Zaten we aan het eind van Aflevering 37 nog volop in een dialoog, die wordt in Aflvering 38 echter zo veel mogelijk vermeden. Giphart kiest ervoor om in de hoogste versnelling het verhaal van Silvijn uit de doeken te doen en schakelt over naar zijn rol als alwetende verteller.

Het leest als een samenvatting en dat is het natuurlijk ook. Bibi is inmiddels behoorlijk op de hoogte. Reeds in Aflevering 26, Roddelen, is zij telefonisch door Silvijn geïnformeerd en daarna heeft zij alleen maar meer informatie over het verblijf van haar man in Barcelona en de dubieuze rollen die haar vriendin Frederique en Silvijns vrouw Nathalie daar speelden. Pas na een derde van de huidig editie, onderbreekt Bibi de schijnbare monoloog van Silvijn met een korte vraag. Vanaf dat moment wordt het voor de trouwe volgers van het feuilleton ook interessanter, want nu komen er details aan bod die tot het  fatale ongeluk van Nathalie leidden.

Eerder zijn we al te weten gekomen, dat zij betrokken was bij een auto-ongeval op de A27, maar veel meer wisten we daar niet over, dan dat Bibi destijds bij de uitvaart was. In Aflevering 16, De Sage van Wanda, stond hierover:

Een paar jaar geleden was Bibi bij de uitvaart van een vrouw van haar leeftijd, die om het leven was gekomen bij een auto-ongeluk. Er stond een foto van het slachtoffer op de kist. Mooie, blakende, vrolijke vrouw. De verse weduwnaar wist zich met zijn verdriet geen raad. Ondersteund door vrienden en familieleden huilde hij een afscheidsspeech, tot hij louter monosyllabische klanken uitbracht.
Het was deze man, Silvijn heette hij, die zich twee maanden geleden inschreef voor een van Bibi’s yogacursussen. Toeval natuurlijk, want Silvijn wist niet dat de lerares bij wie hij zich aanmeldde, aanwezig was geweest bij de begrafenis van zijn vrouw. Bibi was hem niet vergeten; zijn verslagenheid had diepe indruk op haar gemaakt. Zou Kick dat ook in die mate zijn geweest als zij zou zijn verongelukt op de A27?

Over de toedracht van het ongeluk stond iets geschreven in Aflevering 21, Incidentbestijdingsprocedure, maar nu leren wij dat dat niet waar was.

Bibi had het idee dat ze Nathalie kende. Het was een vrouw zoals zijzelf, die om het leven was gekomen door een verkeerde manoeuvre van een tegenligger bij een oprit naar de A27.

… ‘het was een vrouw zoals zijzelf’, die het net als zijzelf met haar man deed. Een vrouw, die net als zijzelf niet vies was van een avontuurtje, maar die anders dan zijzelf, haar leven, zoals zij het kende, hierdoor letterlijk in plaats van op figuurlijke wijze zag beëindigd. Het moet Bibi raken, dat Silvijn haar dit verhaal, inclusief alle ranzige details zo openhartig vertelt. Toch blijft zij een harde en laat het, een blasfemische krachtterm daargelaten, lankmoedig over haar heenkomen. ‘Godverdomme.’ Is dat alles wat je te zeggen hebt, Bibi?

Hierna zwegen ze lange tijd, met de feestgeluiden op de achtergrond. Bibi hoorde de woorden nadreunen in haar hoofd.
Toen Silvijn voor hen beiden bier had gehaald, durfde ze te vragen of wat er tussen hen was gebeurd, hiermee te maken.

Uiteraard ontkent Silvijn, maar hij doet dat niet eens direct en ergens geeft hij toe. Toch weet hij zich geloofwaardig te maken.Eerder had ik niet zo’n hoge pet van hem op. Vond hem een intrigant en een perverseling, maar Giphart tracht hem echt anders neer te zetten zo naar het eind toe en slaagt daar enigszins in door hem een ontwapenende opmerking te laten maken als antwoord op Bibi’s vraag of of wat er tussen hen was gebeurd, met het overlijden van Nathalie en haar affaire met Kick te maken had.

‘Natuurlijk’, zei hij. ‘Aanvankelijk wel. Daarom ben ik ook hier om je dat te vertellen.’
In de maanden na de dood van Nathalie was Silvijn geobsedeerd geraakt door Kick, de man aan wie zijn vrouw de seconden voor haar dood had gedacht. (…) Na een tijd besloot hij bij haar yogalessen te volgen, niet om wraak te plegen of voor moord of doodslag, want het echte leven is geen aflevering van een Scandinavische thrillerserie.

Het gaat dus niet om wraak? Maar geeft Giphart hiermee de plot dan toch al in twee afleveringen voor het einde weg? Ik denk niet dat het zo’n vaart loopt, hoewel we mogelijk wel mogen concluderen, dat hij niet van zins is om mee gaat in de hype van (Scandinavische) thrillers en dat we ons geen zorgen hoeven maken dat zijn nieuwe boek zich gedeeltelijk afspeelt in de Zweedse kroeg Tennstopet (De Tinnen Kan), maar dat hij het ons vertrouwde en door ons gewaardeerde genre trouw blijft. Wat dat betreft ben ik nog wel benieuwd of het feuilleton ooit in boek- of romanvorm uitkomt? Mocht je de afleveringen gaan bewerken, dan houd ik mij aanbevolen als meelezer, Ronald,  maar dat terzijde. (je hebt mijn nummer)

Ik dwaal af. En dat juist, terwijl ik toch een interessant punt aansneed. In het begin van het feuilleton was Kick een toffe peer en Silvijn kwam er in mijn beleving niet al te best van af. Inmiddels zouden we echter kunnen denken dat Silvijn eigenlijk een goedhartige sul is, die eindelijk zijn roze bril kwijt is en dat Kick op zijn zachtst gezegd een groot kind is, dat geen nee kan zeggen tegen de verlokkingen die de wereld te bieden heeft. Hij is een egoïst, die pakt wat hij pakken kan. Het is echter geen eigenschap die Silvijn kan worden verweten. Ondanks alle tegenslag en pijn die hij op zijn weg tegenkwam, doet hij het nu voorkomen alsof hij niet bewust achter Bibi aanzat, maar dat hij tegen beter weten in van haar is gaan houden. Dat hij niet bewust haar huwelijk over hoop gooit, maar dat hij niet dezelfde fout wil maken als voorheen, door flegmatisch aan de zijlijn te blijven staan. In plaats daarvan neemt hij initiatief, en het lijkt erop dat hij de boemerang, die hij als stok wegwierp, voor lief neemt. Hij is Bibi gevolgd naar Vlieland, niet om haar huwelijk kapot te maken, maar omdat hij van haar houdt. Daarbij denkt hij dat hij een kans maakt, omdat Kick Bibi blij de vleet bedriegt.

In de maanden na de dood van Nathalie was Silvijn geobsedeerd geraakt door Kick (…) Hij kwam achter zijn adresgegevens, zocht hem op in de popgroepjesscène, papte met hem aan. (…) Hij zag hem bij concerten en na afloop in cafés met nog meer vrouwen aanpappen. Silvijn kwam erachter dat Kick was getrouwd met Bibi.
Hij zocht antwoorden, de zin van wat er was gebeurd. Dat Bibi als uitvaartmedewerkster bij Nathalies begrafenis had gewerkt was van een toeval dat niemand had kunnen bedenken.

Gelukkig voor ons heeft Giphart het kunnen bedenken. Het leverde tot nu toe een mooi feuilleton op en met nog twee afleveringen te gaan, hebben we toch nog iets om naar uit te kijken. Ik ben, ondanks hetgeen we besproken hebben in De Bastaard, erg benieuwd naar het einde. Kick is zoek en als we de cliffhanger van deze aflevering mogen geloven zijn Bibi en Kick jr. in Aflevering 39 ook onvindbaar. Hoe reageert de groep? Het verhaal kan nog alle kanten op. Giphart schreef vorige week ‘#39 speelt zich af aan het einde van de nacht, begin van de ochtend, uitmondend in… (…)‘ Dat kan dus van alles zijn. Een zoektocht naar Kick en/of Bibi? Een vechtpartij tussen Silvijn en Opa Kick? Ik doe nu maar even een wilde gok. Aflevering 38 eindigt in ieder geval subtiel – en geeft niets weg – voor de twee na laatste aflevering met een gefluisterd voorstel in het oor van Bibi’s jongste zoon om er samen vandoor te gaan. Doet hij haar een tegenvoorstel? En zo ja, waar leidt dat toe? Het antwoord laat in goede traditie een week op zich wachten. We kunnen in ieder geval met een gerust hart gaan slapen, dat de titel, Haar laatste woorden, niet op Bibi sloeg. Toch is het einde, hoewel in zicht, nog lang niet zeker. Leve het feuilleton! Wordt vervolgd!

Written by thehotstepper

juni 24, 2013 at 8:19 pm

Wordt Vervolgd! (25)

with 4 comments

Dinsdag 12 maart verscheen er een bericht op de Facebookpagina van de het Feuilleton:

‘Vanavond en vannacht zal ik mij storten op #25, die zich zal afspelen in restaurant Het Posthuys. Waarover later meer. http://www.posthuysvlieland.nl/

Fijn, researchmateriaal, dacht ik en ik opende de site van het Posthuys via de bijgeleverde link. Iets zegt me dat ik vast niet de enige was en dat de webpagina van het Vlielandse restaurant de afgelopen dagen druk is bezocht. De webchef van posthuysvlieland.nl zal niet hebben geweten wat hem overkwam toen hij zijn statistieken bekeek. Grappig, want in tegenstelling tot de mededeling dat Aflevering 25 zich zal afspelen in het restaurant, stranden we halverwege, op de fietstocht ernaartoe.

Is dat erg? Nee, dat is niet erg, want Aflevering 25 leest als een trein en is behalve onderhoudend en informatief, ook zwanger van naderend onheil, doordat sommige geheimen niet zo geheim meer zijn als ze zouden moeten zijn en Bibi niet de enige blijkt met verborgenheden. Zo leren we het een en ander over Kick en ondertussen wordt subtiel duidelijk, dat Silvijn door de mannen weliswaar wordt gedoogd, maar dat ze hem kunnen missen als kiespijn.

Kortom, de teerling is geworpen. Nog een paar uur tot Oud en Nieuw. Nog een paar uur tot één van de meest emotionele momenten van het jaar en het lont naar het spreekwoordelijke vuurwerk is reeds ontstoken. Toch wil ik eerst nog even terug naar het schrijfproces en de voortgang, waar Ronald Giphart ons van op de hoogte houdt. Op woensdag 13 maart schreef hij:

‘Update. Ik zit nu in de kleedkamer van Theater De Meenth in Steenwijk te schrijven. Vanavond heb ik hier een optreden met Nico Dijkshoorn en The Hank Five. Ondanks de hoop dat ik mijn feuilleton al af zou hebben, ben ik nog maar halverwege. Om 17.00 uur begint de soundcheck dus ik heb nog 3 uur voor ongeveer 600 woorden. Tip van de sluier: het perspectief ligt deze aflevering weer eens bij de mannen.’

Schrijvers en deadlines. Het is volgens mij een no-no-combinatie. Opvallend is dat hij schrijft dat hij halverwege is. Vandaar dat ze het restaurant niet hebben bereikt, dacht ik even, maar zo werkt dat natuurlijk niet. Ondertussen vind ik het knap dat Giphart in staat was om zo’n goede aflevering te schrijven, tussen de bedrijven door. Hoe gaat dat dan in zo’n kleedkamer? Kan de deur op slot? Kwam Dijkshoorn later, of zat die in de tegenovergestelde hoek tegen zijn eigen deadline aan te hikken en met zijn vulpen in een Moleskine te krassen?

Ondertussen verkeerde ik nog steeds in de veronderstelling dat het verhaal zich in het restaurant zou afspelen en gaf de auteur een wenk, in de hoop dat hij op die manier snel zijn verhaal kon afmaken: ‘Misschien kan je practical Joker Pim (verwijzing naar het personogram) een geintje uit laten halen? Dat ie Silvijn voor lul zet of zo, dan kan je daar volgende week mee verder…’ Maar Giphart heeft geen schrijfadviezen nodig, zo blijkt, want hij schrijft doodleuk een heel ander verhaal. En zo hoort het!

Even na middernacht volgt opnieuw een update:

’Update 2. Net terug uit Steenwijk, waar we onze voorstelling Matennaaiers speelden. Nu Aflevering 25 plus zijbalk afronden. Morgenochtend vroeg naar Rotterdam voor Bulkboeks Dag van de Literatuur. Mogen schrijvers wel doping gebruiken?’

Je zou inderdaad gaan geloven dat een mens dit zonder extra, al dan niet chemische, pepmiddelen niet volhoudt, maar ik heb niet de indruk dat Giphart in zijn agenda tijd over heeft voor een middagje bloedtransfusie in een Belgische privékliniek, dus ik ga ervan uit dat hij het feuilleton clean schrijft.

Zo, genoeg uitgeweid, het is zo zoetjes aan tijd om me op de inhoud van het feuilleton te richten. Aflevering 25, Eén vlees, is zoals uit mijn inleiding mag blijken een onthullende aflevering. Je zou bijna denken dat het de laatste aflevering voor een vakantieperiode is, maar behalve dat ik zelf volgende week een weekje vrij en in het buitenland ben, heb ik Giphart daar niet over gehoord.

Afijn, het perspectief ligt deze keer bij de mannen. Alvorens we echter op hen inzoomen worden we door Giphart in de eerste alinea meegenomen naar een hoge duin waar de drie oudste jongens, Hidde, Roel en Yf een pan shot maken van de horizon en hun fietsende familieleden. Een pan shot heeft niets te maken met duinpan, maar is een camerabeweging die inhoudt dat de camera horizontaal van links naar rechts beweegt om te tonen hoe wijd een landschap is, of om een totaalbeeld te geven.

‘Geluid gaat voor het beeld uit, had Frederique de dag ervoor aan Hidde uitgelegd.’ Het is ogenschijnlijk een niet echt belangrijke zin, en het klinkt zelf paradoxaal (eerst de flits, dan de knal) maar in dit geval is niets minder waar. Dit geldt letterlijk voor het vervolg van de alinea, (‘De jongens hoorden het verwaaide gegil van aanstormende kinderen, maar zagen nog niemand.’) maar figuurlijk geldt dit ook voor de implicaties van hetgeen we te weten komen in de laatste alinea. Arme Hidde, zijn moeder is geheimenverzamelaar, maar hoe gaat hij om met deze informatie? Ik stel me voor dat hij, terwijl de woorden nagalmen in zijn hoofd de camera langzaam laat zakken en uitzet. Roel en Yf merken mogelijk niet eens dat er iets aan de hand is, maar Hidde ziet in zijn hoofd ineens een heel andere Kick, ome Kick, de goede vriend van zijn vader en moeder.

Aan het eind wordt de titel verklaard, want dan zegt Kick over Nathalie, de overleden vrouw van Silvijn, dat hij haar behoorlijk goed gekend heeft. ‘In bijbelse zin. Ik ben inderdaad één vlees met haar geworden (…)’. Maakt de bekentenis dat Kick is vreemdgegaan met Nathalie, hem minder sympathiek? Ik denk dat dit voor veel mensen zo is. Een ander deel van de lezers zal eraan memoreren dat Bibi ook geen lieverdje is. De vraag is echter ook hoe de mannen op de bekentenis van Kick zullen reageren? Blijft het geheim bewaard? Over de loyaliteit van de mannen maak ik me geen zorgen, maar Hidde is nog een puber. Kan hij omgaan met de informatie die hij zojuist onbedoeld als cliffhanger te verwerken kreeg?

‘‘Eén vlees… En weet Silvijn dat?’, zei Pim.
‘Ik mag hopen van niet’, zei Kick die nog steeds niet doorhad dat zijn woorden werden gefilmd door Hiddes camera.’

Voor de laatste aflevering van vorig jaar vroeg Giphart om suggesties voor een verhaalwending. Ik schreef toen dat ik opa Kick terug wil in het verhaal. Giphart noemde toen mijn suggestie in de zijkolom, waarbij hij opmerkte ‘Heb geduld.’ Vorige week deed ik weer een appèl op het herintroduceren van opa Kick en hoewel de oude man nog niet op het eiland is gearriveerd, laat Giphart door middel van een flashback weten dat hij de fitte opa niet is vergeten. Dank!

Mooi stukje, overigens over 40-ontkenners. Voor mij als 39-jarige (dus in mijn veertigste levensjaar) zeer herkenbaar. Ik moest vooral glimlachen om het gebruik van het woord zwampende. Volgens mij staat dat niet in de Van Dale, maar ik vind het een prachtig anglicisme, afkomstig van swamp – moeras?,  dat in deze context een heel mooi beeld schetst van een mosh pit. En mijn glimlach was nog niet verdwenen, toen ze weer groter werd door deze prachtige zin: ‘Een directeur, een redacteur, een instructeur en een regisseur werden springend, duwend en pogoënd opgeslorpt door een deinende bundel koesterende lichamen.’ Ik heb meteen zin om weer eens een concert te bezoeken!

Terwijl de vrienden uithijgen van de inspanning op Vlieland (‘Een ouderwetse fietsrace, waarin de mannen zich weer jongens tonen.’) Krijgt Silvijn tot twee keer toe een sneer: ’Silvijn racete niet mee, hij bleef hangen bij de vrouwen, die de race lafjes aan zich voorbij lieten gaan.’ Hij kwalificeert zich hiermee in de ogen van de vier mannen als een softie, een lulletje rozenwater. Even verder lezen we: ‘Helemaal achteraan reed Silvijn, tussen Bibi en Freek in.’ (Geen onbelangrijke zin in mijn ogen, ik kom hier later op terug.)

‘‘Wat doet die flikker hier eigenlijk?’ (…) Het was de eerste keer dat ze de aanwezigheid van Silvijn bespraken. (…) ‘Heeft hij zelf geen vrienden?’ Silvijn is ontegenzeggelijk niet populair bij de mannen. Daar kon Kick nog wel eens mazzel mee hebben, zodra de stront de ventilator raakt… Maar tot die tijd, fietst die intrigant wel tussen Bibi en Freek in…

Bibi? Aan het einde van de vorige aflevering was Bibi in vertwijfeling achtergelaten in haar hotelkamer. Ik ging er echt van uit dat ze niet mee zou gaan. Maar wat besluit ze uiteindelijk? Ze gaat toch mee, maar huurt haar eigen fiets. Hoewel Kick haar een perfect alibi verschaft om niet door Silvijn te worden afgezonderd van de groep, laat ze hem alleen op de door hem gehuurde tandem door de sneeuw ploeteren. Is dat de reden dat Freek niet van de zijde van Bibi wijkt? Zij is tenslotte de geheimenverzamelaar en mogelijk heeft Kick zijn hart ooit bij haar gelucht. Nu ik erover nadenk… Misschien heeft hij wel meer bij haar geleegd, een feuilleton is tenslotte net een soap en het verhaal kan vast nog smeuïger, de relaties ingewikkelder…

Wordt vervolgd! (16)

with 3 comments

He’s back! Aflevering 16 swingt en loopt als een trein. Mochten er na de ingelaste pauze tussen Kerst en Oud & Nieuw lezers zijn afgehaakt, dan haalt Giphart ze eerder met deze, de tweede aflevering na het kerstreces, dan met de vorige aflevering terug. Aflevering 15 had iets wat ik destijds niet kon benoemen en ik heb er in mijn vorige blog  dan ook niets over geschreven. Ik ging ervan uit dat ik er gewoon weer even in moest komen. Collega-blogger Etienne had hetzelfde. In zijn blog schreef hij: ‘Giphart is terug, het feuilleton is weer begonnen. Toch weer even inkomen. De eerste alinea doet vreemd aan, even de draad van het verhaal weer ophalen.’

Hoe anders is Aflevering 16, De sage van Wanda. Anders dan de titel doet vermoeden, speelt de sage slechts een bijrol. Ze wordt terloops genoemd. Wie geïnteresseerd is moet maar op www.vlieland-info.nl/KoninginWanda.html kijken of het volgens Giphart ‘lezenswaardig boek Vlieland … ander land van Jolanda de Kruyf en Roelof Tienkamp lezen. De lezer wordt Aflevering 16 ingezogen door het toepassen van de stijlfiguur Natureingang. ‘Regen sloeg met onstuimige strafexercities op het dak van de boerderij, terwijl stormstoten over het eiland gierden.’ Het schept een sfeer, die, althans in mijn geval, noopt tot verder lezen. Of ik nu wil of niet, in mijn hoofd zie ik Bibi liggen in haar stapelbed. Haar man is zojuist, op de voet gevolgd door een andere persoon uit het gezelschap, de slaapzaal uit geslopen. Maar zelfs als je dat niet weet, dan kan je niet anders dan doorgaan. ‘Bibi keek in het duister van het slaapvertrek en luisterde naar het natuurlawaai om haar heen’

De stijlfiguur Natureingang is volgens onze auteur niet voorbehouden aan de literatuur. Ook in films wordt er regelmatig gebruik van gemaakt . ‘Zo laten regisseurs het bij voortduring bliksemen en donderen om aan te kondigen dat de spanning toeneemt.’ Een schrijver is bij uitstek regisseur van zijn verhaal. De verbeelding van de lezer is door de openingszinnen geprikkeld en blijft  op scherp, ondanks de korte toelichting op de sage van Wanda. Je zou je aan de ene kant kunnen afvragen of de sage er toe doet? Aan de andere kant leren we hierdoor op speelse wijze dat Bibi al van jongs af op het eiland komt. Ze kent er dus de weg. Dat kan van belang zijn voor de rest van het verhaal… Giphart vermeldt dit vast niet voor niets.

Terwijl we met Bibi meevoelen en letterlijk en figuurlijk met haar in het duister tasten over de reden van het vertrek van haar man, wordt hij door de regisseur terug ten tonele gevoerd. Samen met Bibi en Freek is hij naar aanleiding van de uitslag van de poll op de Facebookpagina van het feuilleton tenslotte één van de hoofdpersonages van het verhaal geworden. In het interview met Sara Berkeljon dat op 5 januari in de Volkskrant verscheen, zegt hij hierover: ‘Het nieuwe plan is om drie personages de hoofdrol te geven: Freek, Bibi en Kick.’ Hoewel niet duidelijk wordt of Kick met Freek de slaapzaal heeft verlaten doet de schrijver deze uitspraak grotendeels gestand. Er volgt een natuurgetrouw, echtelijk gesprek, waarna Kick gaat slapen en wij lezers samen met Bibi worden teruggevoerd naar het natuurgeweld en de vraag wie er toch bij Kick was: ‘Het moment daarop luisterde ze opnieuw naar de wind en de regen, wachtend op de mysterieuze ander, die nog niet was teruggekeerd van het toilet of van waardanook.’ Is hier sprake van een semi-cliffhanger, halverwege het verhaal? Bestaan die eigenlijk, of is dit gewoon een los eindje wat wij als volgers in ons achterhoofd moeten houden?

Afijn, het verhaal vervolgt zich rondom één van Bibi’s geheimen. Alvorens ze echter het telefoongesprek met haar minnaar via Whatsapp hervat, leren we meer over haar achtergrond en hoe ze naast haar werk als yogainstructrice begrafenismedewerkster is geworden. Hoewel dit als toeval kan worden gezien, leren we zo dat dit mede kwam doordat zij trots is en onafhankelijk wil zijn, zelfs van haar echtgenoot. ‘(…) voornamelijk omdat ze in slappe tijden moeite had de huur van haar yogastudio te betalen en ze er weinig voor voelde bij Kick aan te kloppen voor financiële ondersteuning.’

Giphart houdt ook naar het einde de vaart er flink in. Naast de wetenswaardigheden over Bibi, komen we (eindelijk) achter de naam van haar mysterieuze minnaar. Dat ze hem via yoga kent, wisten we al, maar dat hij Silvijn heet nog niet. Zelfs Giphart niet, want die vroeg even na twee uur ’s nachts op Facebook of er nog mensen wakker waren om hem te helpen bij het bedenken van een naam. Het is dus Silvijn geworden. In de toelichtingenkolom kunnen we onder het kopje Voornaam lezen: ‘Variant op Silvanus, oftewel ‘heerser van het bos’. Misschien kunnen we later in het verhaal nog iets met die betekenis.’

Me dunkt dat dat wel zal lukken. Op leukeplekjes.nl is te lezen dat er in Vlieland verschillende bossen zijn:
– bos rondom het dorp inclusief het vuurtorenbos,
– Lange Paal bos,
– Nieuwe en Oude Kooi bos en
– Bomenland.
Als dat geen leuk verstoppertje spelen wordt… Over verstoppertje spelen gesproken, wat voert die Silvijn in zijn schild? ‘‘Zal ik morgen naar Vlieland komen?’, had hij geschreven (…)Wat ze niet kon weten, en zeker niet vermoedde, was dat Silvijn op dat moment allang op het eiland verbleef.’ Giphart werkt zo soepeltjes naar een zinderende cliffhanger toe. Hij is op dreef. Gelukkig maar, want op de Facebookpagina van het feuilleton lezen we dat hij naar het buitenland moet: ‘volgende week is er werk aan de winkel, want in verband met een reis naar Stockholm de week erop, zal ik twee afleveringen schrijven.’ Geen zorgen voor de voortgang van het feuilleton dus. Nu maar hopen dat de schrijver af en toe wat van zich laat horen. Tijdens de feestdagen moesten we hem ook ruim twee weken missen en dat voelde best lang.

Written by thehotstepper

januari 15, 2013 at 8:44 am

Wordt vervolgd! (12)

leave a comment »

In aflevering 12, Hier uw gevoeg, worden we door Ronald Giphart mee teruggenomen aan boord van de Progressie en worden we getrakteerd op een mooi, rond verhaal. Mooi, want op subtiele wijze verschaft hij ons meer achtergrondinformatie over de jongste zoon van Bibi en Kick. Rond, want in het begin lezen we hoe Bibi haar telefoon met een compromitterend berichtje op het scherm weglegt en aan het eind vraagt haar man haar om haar toestel. En passant neemt hij ons mee terug naar aflevering acht, Heb je een affáire?, waarin Bibi opbiechtte aan Frederique dat zij een minnaar heeft. Mocht iemand het vergeten zijn, dan is dit een handig geheugensteuntje. Het toont aan dat Giphart niet de rode draad van zijn verhaal uit het oog is verloren en dat ons naast het gebruikelijke vuurwerk op Oud en Nieuw ook nog behoorlijk wat literair vuurwerk te wachten staat. Mooi.

‘Van haar vier kinderen was Kick de enige die over wie ze zich af en toe zorgen maakte wat zijn fysieke ontwikkeling betreft.’ Boodschap duidelijk, zou je zeggen, maar in plaats van het hierbij te laten volgt een mooi voorbeeld van show don’t tell. Door middel van een flashback schetst de schrijver een beeld van kleine Kick en brengt hij de mededeling dat zijn moeder zich soms zorgen om hem maakt tot leven. Het illustreert ook prachtig dat een uitweiding in een verhaal zeer functioneel kan zijn.

Over zijsprongen is de afgelopen weken veel te doen geweest op de Facebookpagina van het feuilleton. Je zou zelfs kunnen spreken van een incident. Naar aanleiding van de cliffhanger van aflevering 11, stelde Giphart in de geest van wisdom of the crowd de vraag aan zijn meelezers: hoe komen we terug? Hij introduceerde daarbij wederom een mooi nieuw woord: mee-feuilletonisten. Hiermee geeft hij volgens mij ook aan hoe belangrijk hij de inbreng van zijn lezers vindt – hij had ook het woord meelezers kunnen gebruiken – en hoe zeer hij die waardeert. Dat wil zeggen, mits de kritiek gefundeerd is en de adviezen inhoudelijk worden toegelicht. Giphart is ook maar een mens en kan nu eenmaal geen gedachten lezen.

‘Advies! De cliffhanger van Aflevering 11 is duidelijk: de vaders Bram en Korneel staan in een ‘Mexican Standoff’ oog in oog met een groep bloeddorstige zeehonden. De beesten versperren hen de doorgang naar de boot. Een beetje een noodgreep die niet al te goed uitpakt, want in mijn schema wilde ik aan het eind van Aflevering 11 eigenlijk terug zijn op De Progressie. (…) Over de vraag hoe Korneel en Bram terugkomen op het schip heb ik eerlijk gezegd nog niet echt nagedacht. Hen gewoon een spurtje laten trekken naar de boot, voelt een beetje als een sisser.’ De welgemeende oproep tot meedenken leidde tot mooie adviezen, maar helaas ook tot kritiek van een dame die nodeloos in herhaling valt: ‘Vorige week zei ik het al; ik ben bijna afgehaakt. Er worden zoveel zijpaden bewandeld dat het nauwelijks nog boeiend is. ‘Wat zal hij nu weer verzinnen …?” En ja hoor, daar komt weer een losse flodder langs …’

Uit de reactie van de schrijver blijkt dat zijn geduld is bereikt. ‘Ik begrijp dat u nu iedere week gaat melden dat u bijna bent afgehaakt? Waarom voegt u de daad niet bij het woord? Er wreekt zich hier – vrees ik – dat ik niet schrijf wat u wilt of hoopt dat ik schrijf. Een schrijver schrijft in eerste instantie primo en alleen maar voor zichzelf. Dit feuilleton is inderdaad een experiment waarin ik lezers wil laten zien hoe ik werk en diezelfde lezers betrek in mijn flodders en zijpaden. Als deze voor u te los zijn is dat spijtig. Ik ben nu eenmaal erg van de zijpaden, en daar valt na twintig jaar weinig meer aan te doen. Inhoudelijke kritiek op wat ik schrijf (bijvoorbeeld van Theo Stepper of mijn redactrice) probeer ik te verwerken als ik de wenken begrijp of zinnig acht. Met uw teleurgestelde verzuchtingen kan ik weinig.’ Ik heb lang getwijfeld of ik deze polemiek zou opnemen in deze blog. Leidt het niet te veel af? Maakt het niet te veel stemming? Uiteindelijk heb ik besloten om het toch op te nemen, omdat Giphart met zijn antwoord veel informatie verschaft over het schrijfproces, de manier waarop hij werkt en dit experiment.

In een interview over het feuilleton met Giphart in de Volkskrant van 1 september j.l. heeft de schrijver ons gewaarschuwd : ‘Let wel het is geen democratisch proces, het is niet zo dat de meerderheid van stemmen bepaalt hoe het verhaal verloopt. Maar de lezers hebben wel inspraak en kunnen mij advies geven.’ Ook zei hij toen: ’(…) dat kan toch niet, schrijven op commando? Natuurlijk kan dat.’ Met aflevering 12 demonstreert hij dat meesterlijk en bevestigt hij zijn gelijk. Zijdelings nodigt hij zo mee-feuilletonisten uit om (nog meer) input te leveren. In deze editie laat Giphart namelijk zien dat hij wel degelijk aanwijzingen voor lief neemt.

In mijn vorige bespreking stelde ik hem direct en indirect diverse vragen, waarop hij middels het vervolg van het verhaal antwoord geeft. ‘Het is 30 of 31 december’, schreef ik. Giphart laat Bibi aan haar zoontje vragen: ‘Het vuurwerk morgenavond?’ Bedankt, het is dus 30 december. ‘En hoe zit het met Bibi en Freek. Hebben die echt twee uur gepraat?, vroeg ik, omdat de bereiding van Rotmok een klus is die minstens zo lang duurt. Giphart antwoordt in het feuilleton met de zin: ‘In plaats daarvan zag ze een Whatsapp-bericht  van de man over wie ze een uur daarvoor had verteld aan Frederique.’ Ook in de toelichtingenkolom komt de schrijver op mijn vraag terug: ‘Ik stel me voor dat Beerd die de dag van te voren al heeft gemaakt.’ Goed punt. Bovendien smaakt het dan nog lekkerder ook.

Tenslotte is er de toiletscène. Vorige week wees ik erop dat WC scènes schaars zijn in de literatuur en dat een bezoek aan het kleinste kamertje in romans een doel moet hebben. Giphart geeft in de toelichtingenkolom aan dat hij het een goede suggestie vindt: (…) dus laat ik Bibi in deze aflevering naar het toilet gaan.’ Het geeft haar de gelegenheid om haar telefoon te checken en het geeft de schrijver de gelegenheid om de draad van het verhaal stevig op te pakken en te refereren aan de affaire die vier weken geleden voor het eerst werd aangestipt. De affaire, die mogelijk ‘Het Geheim’ is waarvoor de lezers hebben gekozen, toen de schrijver hen drie romanconcepten voorstelde. Hoeveel inspraak wil je hebben? Hoewel Ronald Giphart zich het recht voorbehoud om adviezen naast zich neer te leggen, begint hij op basis van een tweetal lezerspolls op vrijdagmiddag 7 september het feuilleton: ‘Met 50% van 1061 uitgebrachte stemmen is de uitslag officieel: ik zal het concept ‘De geheimen van mijn vriendinnen’ uitwerken tot feuilleton. De niet-bindende lezerspoll hieronder adviseert mij het verhaal te laten afspelen op Vlieland. Welk advies ik zal overnemen. Vlieland het is.’ Mooi anglicisme, overigens.  Dit blog gaat tenslotte ook over taal, dus laat ik hierbij maar de gelegenheid te baat nemen om naar een taalkundige term te verwijzen.

Inmiddels zitten we nagenoeg op het Waddeneiland. We zijn bijna drie maanden verder, zitten ongeveer op een kwart van de roman en toch is er in het verhaal pas een dag verstreken. Mij verveelt het nog lang niet en ik kijk uit naar de volgende hoofdstukken. Ik ben benieuwd of er nog meer geheimen zijn. Oudejaarsavond is een avond die zich uitermate leent voor retrospectie. Ook is het een avond waarop de alcohol rijk vloeit en dat maakt de tongen los. In beide gevallen, voor zover nodig, een legitiem excuus voor anekdotes, terugblikken en zijpaden waar Giphart volgens eigen zeggen zo van is. Vlieland, here we come!

Written by thehotstepper

december 2, 2012 at 2:25 pm

Wordt vervolgd! (5)

with 6 comments

Giphart komt op stoom. In het vierde deel van het feuilleton, De overtocht, maken we in rap tempo kennis met overige leden van de groep, kinderen uitgezonderd. In het eerste deel leerden we de namen van de vrouwen: Sanne, Bibi, Frederique, Klaasje en Rosalie. In deel twee kwam Bram, de man van Sanne kort ter sprake. Ook lazen we dat Rosalie onlangs gescheiden was van Pjotr. Aangenaam en do svidanya, exit Pjotr. In deel drie leerden we vooral Frederique, Pim en hun zoon Hidde kennen, hoewel ook hun twee andere kinderen IJsbrand en Robine worden opgevoerd en ene Kick.

In de overtocht de samenstelling van de groep uiteindelijk compleet gemaakt. Hoewel we inhoudelijk nog niet veel van de mannen weten, weten we nu wie bij wie hoort. Doordat Klaasje namelijk in tranen uitbarst als de boot zich losmaakt van de kade, is een toelichting noodzakelijk en zo leren we Korneel, haar man kennen: ‘Klaasje en Korneel waren het enige stel dat hun kind elders had ondergebracht. Hun dochter Frances was net vier maanden oud en daarmee in hun ogen te jong voor een winterse vakantie aan zee.’ En zo is het lijstje compleet: Bibi en Kick blijven over, dus die zullen ook wel een stel zijn.

  • Sanne en Bram (twee kinderen, namen nog onbekend)
  • Rosalie (gescheiden, twee kinderen, namen nog onbekend)
  • Frederique en Pim (drie kinderen, Hidde, IJsbrand en Robine)
  • Klaasje en Korneel (dochter Frances, maar die is niet mee)
  • Bibi en Kick (twaalf min zeven, dus vijf kinderen? Namen nog onbekend. Oh, en de Espace zal dus wel van hen zijn)

Naast de samenstelling van de gezinnen, leren we veel in deze aflevering, zoals ‘Gemiddeld  brengen mensen, zonder dat zij zich daarvan bewust zijn, zeventig procent van hun tijd door in het gezelschap van lieden van hun eigen sekse.’ Ik heb het niet gefactcheckt, zoals dat sinds kort in goed Nederlands heet, maar het klinkt plausibel. Toch is niet iedereen het hiermee eens, zo schrijft een dame op Facebook: ‘De dames hangen sexestereotyp in de kombuis. Kan passen bij deze soort dames en bij dit verhaal. Je zou ze iets meer aan dek kunnen laten doen en een man of wat benedendeks. (…) Kortom, meneer Giphart, laat de dames meer hun mannetje staan in het verhaal (…)’ Prachtig! Je hebt er zelf om gevraagd, Giph, lezersfeedback en dus zal je het krijgen.

Vorige week stuurde ik de schrijver een mailtje om hem te wijzen op een foutje in zijn verhaal. Het betrof het bouwjaar van de Dodge. Per ommegaande kreeg ik antwoord, waarin hij mij bedankte en me vroeg of hij mij mocht citeren.

Ik gaf toestemming. Waarom niet, tenslotte? En zo geschiedde, in de opmerkingenkolom staat te lezen onder het kopje Oeps: ‘Naar aanleiding van mijn de bijdrage van vorige week kreeg ik een mail van Theo Stepper: Omdat ik de Dodge A100 niet kende heb ik via Google een plaatje en wat gegevens opgezocht. Jij schrijft ‘(…) en in de mooi gerestaureerde Dodge A100 uit 1973 (…)’, maar het model blijkt te zijn gemaakt tussen 1964 en 1970. Mogelijk kan je hier wat mee.’

Factchecking… Onbedoeld doe ik mee aan de hype. Wellicht is het onontkoombaar als je nauwgezet een schrijfproces volgt, maar ook deze keer vond ik weer een inconsistentie. In aflevering drie schreef Giphart: ‘Hidde was als 15-jarige de oudste van de twaalf kinderen die op Vlieland Oud & Nieuw gingen vieren.’ Op basis daarvan kwam ik tot de rekensom dat Bibi en Kick dus wel vijf kinderen moeten hebben. In aflevering vier schrijft hij echter: ‘Drie van de dertien kinderen waren in slaap gevallen.’ Wat mij betreft illustreert dit prachtig hoe lastig het is om een consistent verhaal te schrijven. Hoewel het er voor het verhaal in dit geval waarschijnlijk weinig toe doet, (kwalijker zou zijn als Agatha Christie zich had verteld in Tien kleine negertjes…) is het op zijn minst slordig. Zou het komen doordat de schrijver niet kan doorgaan, maar bewust in delen schrijft?

Het voordeel van een deel per week is dat je als lezer de tijd krijgt om mee te denken. Zo bedacht ik: Nou, nou. Die vrouwen gaan na drieëneenhalf uur glühwein drinken dus wadlopen? Ik hoop dat de mannen niet alleen de kinderen, maar ook de vrouwen een beetje in de gaten houden. Wordt hier naar een klein drama toegewerkt? Voor het verhaal is het ook functioneel als de mannen de kinderen in de gaten houden. Immers, de vrouwen, daar draait het om. Daar is het mee begonnen, zij zijn de harde kern. Ik stel me voor dat in aflevering vijf twee vrouwen een beetje achterblijven en dat dan één van hen de ander een geheim vertelt. Meteen een mooie cliffhanger.

Maar vooralsnog moeten we het doen met deel vier en dat is geen straf. Zo komt er weer een mooi nieuw woord in voor. Eerder lichtte Giphart al toe dat hij geregeld woorden opschrijft in de hoop deze ooit te kunnen gebruiken. Deze keer gebruikte hij bubbuvuddu, een ‘neologisme, geïnspireerd door het woord ludduvuddu, volgens Van Dale een informeel eufemisme voor liefdesverdriet.’ Verder merkt Giphart op dat ‘als Van Dale per se wil mag ‘bubbuvuddu’ ook worden opgenomen in de woordenlijst.’ Haha, mooi!

Minder fraai is dat de schrijver vorige week aankondigde dat hij de keuze voor het gebruik van de verleden tijd zou toelichten op Facebook. Niets van gezien, jammer. Ook gaf hij aan dat het gebruik van de verleden tijd niet definitief is. Toch verandert dit in aflevering vier nog niet en ik kijk hier echt naar uit. Volgens mij leest dat uiteindelijk actiever en dus prettiger, maar vooral hoop ik te leren hoe je dat doet, zo’n overgang. Afijn, het wachten is op de volgende aflevering. Mogelijk krijg ik dan bevestiging van mijn vermoeden en antwoord op mijn vraag.

Written by thehotstepper

oktober 7, 2012 at 8:33 am