Hier loop ik warm van

The Hotstepper goes Dutch

Stellen

leave a comment »

‘Op stel en sprong’ iets willen, oftewel meteen, dadelijk, onmiddellijk. Ik vind het een mooie uitdrukking. ‘Op stel’ betekent zoveel als op de juiste plaats of op orde. ‘Sprong’ spreekt voor zich. Als men zijn zaakjes voor elkaar heeft, kan men direct opspringen om het, wat dat dan ook zijn mag, te doen. Men springt als het ware van passief en afwachtend naar actief en bezig. ‘Op uw plaatsen, klaar, af!’, zou zo maar kunnen worden vervangen door ‘Op stel, en, spring!’.

Stel staat ook voor bij elkaar horend. Het kan gaan om mensen,  zij zijn een stel, en om dingen. Peper-en-zoutstel bijvoorbeeld,  een set van twee meestal gelijkvormige houders gevuld met peper en zout. Een ander voorbeeld is treinstel. Anders dan bij peper-en-zoutstel schrijven we dit zonder verbindingsstreepje. Een treinstel is dan ook niet zozeer onderdeel van een tweetal, maar onderdeel van een groter geheel. Om een trein te vormen zijn treinstellen nodig. Samen vormen zij de trein.

Er is veel te doen over treinstellen tegenwoordig. Met name over die van de Nederlandse hogesnelheidstreinen. Ze zouden onveilig zijn, want ze verliezen onderweg wel eens onderdelen, en onbetrouwbaar, want ze schieten ook wel eens in storing. Klinkt niet alsof men zijn zaakjes op orde heeft en klaar is om in actie te komen, om te springen zogezegd – hoewel dat in deze context misschien alleen maar goed is – en een vergelijking met  de uitdrukking op stel en sprong lijkt hier dus niet gepast.

Niets aan de Nederlandse hogesnelheidstreinen is op stel en sprong. Ze zijn besteld in 2004 bij een Italiaanse fabrikant van stoptreinen en trams, en hadden inmiddels enkele jaren geleden reeds moeten rijden. Minder dan de helft van de bestelde treinen is geleverd. Te laat, dat ook nog eens. Sinds vorige week staan ze stil. Op een opstelterrein in de Watergraafsmeer. Het liefst willen NS, de verantwoordelijk minister en de Tweede Kamer zo snel mogelijk een oplossing voor dit debacle. ‘Op stel en sprong’ dus. Helaas kan men alleen voldoen aan het eerste gedeelte van het gezegde.

Dit brengt mij bij twee andere toepasselijke spreekwoorden. Het eerste is ‘Van uitstel komt afstel’. Dit betekent dat wanneer je te lang wacht, iets niet meer doorgaat. Ik hou niet zo van dit gezegde, want ik vind het nogal negatief. Het tweede is een reactie op de eerste en lijkt een stuk positiever. Het luidt ‘Uitstel is geen afstel’ en wil zeggen dat ook al schort men iets op, men hoeft daarom nog niet op te geven. In beide gevallen kan je er in de context van de hogesnelheidstrein nieuwe spreekwoorden van maken. ‘Van opstel komt afstel’ krijg je dan en ‘Opstel is geen afstel’. Ik hoop oprecht dat die laatste doorbreekt in 2013. Afstel is tenslotte eeuwig uitstel en dat zou weer eeuwig zonde zijn.

Opstel is geen afstel

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: