Hier loop ik warm van

The Hotstepper goes Dutch

Wordt vervolgd! (18)

with one comment

Ik besloot mijn vorige blog  met ‘Zalig zijn de onwetenden. Misschien loop je zo de minnaar van je lieve Bibi tegen het lijf… Wordt vervolgd!’ en kreeg daar enkele reacties op. Zelfs onze auteur maakte gebruik van mijn insinuatie door zelf via de Facebookpagina van het feuilleton, toen hij de link naar mijn blog over aflevering 17 deelde, ook te zinspelen op een mogelijke ontmoeting: ‘Gaat Kick op Vlieland bij zijn wandeling de minnaar van Bibi tegenkomen? Later vanmiddag komt Aflevering 17 online op de site van de Volkskrant, maar hier is al de blog van Theo Stepper over 17. Reacties zijn welkom!’ Dus er volgden reacties…

Reacties op suggestie

Maar er volgden ook reacties uit een andere hoek. In het hoekje rechtsboven het feuilleton, dat Giphart gebruikt voor toelichting, wetenswaardigheden of uitkomsten van polls, kunnen we deze keer het volgende lezen onder het kopje Urgentie-politie: ‘De door mij zeer gewaardeerde schrijfster en critica Marja Pruis las op het festival Writers Unlimited in Den Haag een rede voor over de stand van ‘de literatuur met een hoofdletter’. Ik maak mij volgens Pruis schuldig aan een van de ernstigste schrijversvergrijpen: ik laat me beïnvloeden door lezers. Schrijven met hulp van lezerswenken mist ‘urgentie’. (…)’

Ik las het met een glimlach, want ik had Aflevering  18, Sneeuwstilte, al uit. Ondanks mijn tip en alle commentaar en wenken van mee-feuilletonisten heeft Giphart lekker zijn eigen plan getrokken en een fijn intermezzo geschreven waarin hij Kick lekker eenzaam over het eiland laat struinen en heerlijk laat mijmeren over vroeger, onderwijl mooie beelden oproepend waar lezers niet anders dan blij van kunnen worden. Althans, ik wel.

Ik woon aan het water, aan een buiten gebruik geraakte haven in Rotterdam. Schepen komen er zelden, maar meeuwen des te meer. Ik begrijp dus heel goed wat Giphart bedoelt met ‘het schijnbaar doelloze schouwspel’ dat de meeuwen opvoeren boven zijn hoofd. ‘Zo nu en dan krijsten er meeuwen vlak boven hem. Sommige vogels bleven tegen de wind in één plek hangen , tot ze zich door een vlaag lieten wegdrukken, waarna ze snel een vrolijke u-bocht maakten en uitdagend weer terugkeerden op hun oude plek.’ Mooi beschreven en goed geobserveerd. Ik zie het een meeuw in gedachten zo doen. Prachtig.

Of wat te denken van de beschrijving van het moment dat Kick zich realiseert dat het gaat sneeuwen? ‘Er leek een filter voor de onzichtbare zon te worden geschroefd, waardoor het ochtendgloren nog bleker en breekbaarder werd. Zonder aankondiging kwamen er dikke vlokken uit de hemel vallen.’ Hoewel ik een tering-hekel aan sneeuw heb (in Nederland, op een berg ergens ver weg kan het best mooi zijn), beschrijft Giphart hier op bijzonder mooie, bijna poëtische wijze een magisch moment.  Daar kan een ‘echte schrijver’, ‘gehuld in een zachte broek en wijde blouse ergens in een kamer op een zolder in Amsterdam-Zuid’ wat mij betreft een puntje aan zuigen.

Terug naar het verhaal. Kick is in Aflevering 17 vroeg opgestaan en maakt nu dus in de een ochtendwandeling over het eiland. In tegenstelling tot eerdere afleveringen lijkt Giphart zich niet druk te maken om een cliffhanger. Eindelijk doet hij dus wat hij bij aanvang van het feuilleton beweerde – ‘Ik ga echt geen cliffhangers schrijven.’ –  en waar hij later op terugkwam – ‘Het werkt niet zonder cliffhangers.’ Via meeuwen, vallende sneeuw, boeddhistische monniken en een herinnering uit hun studententijd, zo’n zeventien jaar geleden neemt Giphart ons aan de hand en loodst ons van Aflevering 17 naar Aflevering 19. Er gebeurt in Aflevering 18 niet veel en er is geen cliffhanger. Het werkt dus wel! Soms. Een aflevering van een feuilleton kan soms ook zonder spannend plot en het al dan niet gebruiken van cliffhangers is dus minder zwart-wit dan Giphart stelde in de interviews met Aimée Kiene (VK, 1 september 2012, helaas geen link beschikbaar) en Sara Berkeljon (VK, 5 januari 2013).

Fijn. Weer wat geleerd. Maar wacht, er is meer. Want hoewel onze auteur dan misschien niet voldoet aan het urgentie-principe, hij voldoet wat mij betreft zeker wel aan het meester-principe. Hij gunt ons een kijkje in zijn keuken en leert ons en passant allerlei interessante zaken over schrijven in het algemeen en stijlfiguren in het bijzonder. Deze keer: de kruisstelling, oftewel chiasme. Een herhaling met omkering. Hij begint er vrijwel direct mee, want hij laat Kick over een duinpad lopen ‘met rechts van hem duinen en helmgras en links helmgras en duinen.’ Even verderop laat hij Kick denken ‘Bibi en hij waren zeventien, achttien jaar bij elkaar, waarvan achttien, zeventien jaar gelukkig.’ Voilà, kruislingse herhaling. Maar wat bedoelt Kick? Is hij het laatste jaar niet meer gelukkig? Dat belooft nog wat. Beweerde ik eerder dat er geen cliffhanger in dit verhaal zit? Misschien niet aan het eind dan, maar we weten dat Bibi een minnaar heeft en dat Kick ’s nachts wegsluipt met een ander. Nu peinst hij erover of hij de volle achttien jaar samen gelukkig is en overdenkt hij ook nog eens het verschil tussen lust, onbeheerste liefde, en beheerste liefde, genegenheid. Een liefde die zich richt op de verlangens van de ander. Maar Kick is toch niet klaar om Bibi om het even wat te vergeven? Zover gaat zijn gevoel van agape toch niet? Wedden dat in Aflevering 19 weer het nodige vuurwerk knalt? En dat bedoel ik niet letterlijk, ook al nadert Oudejaarsavond in het verhaal met rasse schreden…

Eén reactie

Subscribe to comments with RSS.

  1. […] (eerder noemde ik zo’n korte stop een intermezzo, zie o.a. Wordt Vervolgd! 6, aflevering 13 en 18) in deze editie ook weer lekker veel aan toelichting. Het kijkje in de keuken, dat het feuilleton […]


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: