Hier loop ik warm van

The Hotstepper goes Dutch

Wordt vervolgd! (12)

leave a comment »

In aflevering 12, Hier uw gevoeg, worden we door Ronald Giphart mee teruggenomen aan boord van de Progressie en worden we getrakteerd op een mooi, rond verhaal. Mooi, want op subtiele wijze verschaft hij ons meer achtergrondinformatie over de jongste zoon van Bibi en Kick. Rond, want in het begin lezen we hoe Bibi haar telefoon met een compromitterend berichtje op het scherm weglegt en aan het eind vraagt haar man haar om haar toestel. En passant neemt hij ons mee terug naar aflevering acht, Heb je een affáire?, waarin Bibi opbiechtte aan Frederique dat zij een minnaar heeft. Mocht iemand het vergeten zijn, dan is dit een handig geheugensteuntje. Het toont aan dat Giphart niet de rode draad van zijn verhaal uit het oog is verloren en dat ons naast het gebruikelijke vuurwerk op Oud en Nieuw ook nog behoorlijk wat literair vuurwerk te wachten staat. Mooi.

‘Van haar vier kinderen was Kick de enige die over wie ze zich af en toe zorgen maakte wat zijn fysieke ontwikkeling betreft.’ Boodschap duidelijk, zou je zeggen, maar in plaats van het hierbij te laten volgt een mooi voorbeeld van show don’t tell. Door middel van een flashback schetst de schrijver een beeld van kleine Kick en brengt hij de mededeling dat zijn moeder zich soms zorgen om hem maakt tot leven. Het illustreert ook prachtig dat een uitweiding in een verhaal zeer functioneel kan zijn.

Over zijsprongen is de afgelopen weken veel te doen geweest op de Facebookpagina van het feuilleton. Je zou zelfs kunnen spreken van een incident. Naar aanleiding van de cliffhanger van aflevering 11, stelde Giphart in de geest van wisdom of the crowd de vraag aan zijn meelezers: hoe komen we terug? Hij introduceerde daarbij wederom een mooi nieuw woord: mee-feuilletonisten. Hiermee geeft hij volgens mij ook aan hoe belangrijk hij de inbreng van zijn lezers vindt – hij had ook het woord meelezers kunnen gebruiken – en hoe zeer hij die waardeert. Dat wil zeggen, mits de kritiek gefundeerd is en de adviezen inhoudelijk worden toegelicht. Giphart is ook maar een mens en kan nu eenmaal geen gedachten lezen.

‘Advies! De cliffhanger van Aflevering 11 is duidelijk: de vaders Bram en Korneel staan in een ‘Mexican Standoff’ oog in oog met een groep bloeddorstige zeehonden. De beesten versperren hen de doorgang naar de boot. Een beetje een noodgreep die niet al te goed uitpakt, want in mijn schema wilde ik aan het eind van Aflevering 11 eigenlijk terug zijn op De Progressie. (…) Over de vraag hoe Korneel en Bram terugkomen op het schip heb ik eerlijk gezegd nog niet echt nagedacht. Hen gewoon een spurtje laten trekken naar de boot, voelt een beetje als een sisser.’ De welgemeende oproep tot meedenken leidde tot mooie adviezen, maar helaas ook tot kritiek van een dame die nodeloos in herhaling valt: ‘Vorige week zei ik het al; ik ben bijna afgehaakt. Er worden zoveel zijpaden bewandeld dat het nauwelijks nog boeiend is. ‘Wat zal hij nu weer verzinnen …?” En ja hoor, daar komt weer een losse flodder langs …’

Uit de reactie van de schrijver blijkt dat zijn geduld is bereikt. ‘Ik begrijp dat u nu iedere week gaat melden dat u bijna bent afgehaakt? Waarom voegt u de daad niet bij het woord? Er wreekt zich hier – vrees ik – dat ik niet schrijf wat u wilt of hoopt dat ik schrijf. Een schrijver schrijft in eerste instantie primo en alleen maar voor zichzelf. Dit feuilleton is inderdaad een experiment waarin ik lezers wil laten zien hoe ik werk en diezelfde lezers betrek in mijn flodders en zijpaden. Als deze voor u te los zijn is dat spijtig. Ik ben nu eenmaal erg van de zijpaden, en daar valt na twintig jaar weinig meer aan te doen. Inhoudelijke kritiek op wat ik schrijf (bijvoorbeeld van Theo Stepper of mijn redactrice) probeer ik te verwerken als ik de wenken begrijp of zinnig acht. Met uw teleurgestelde verzuchtingen kan ik weinig.’ Ik heb lang getwijfeld of ik deze polemiek zou opnemen in deze blog. Leidt het niet te veel af? Maakt het niet te veel stemming? Uiteindelijk heb ik besloten om het toch op te nemen, omdat Giphart met zijn antwoord veel informatie verschaft over het schrijfproces, de manier waarop hij werkt en dit experiment.

In een interview over het feuilleton met Giphart in de Volkskrant van 1 september j.l. heeft de schrijver ons gewaarschuwd : ‘Let wel het is geen democratisch proces, het is niet zo dat de meerderheid van stemmen bepaalt hoe het verhaal verloopt. Maar de lezers hebben wel inspraak en kunnen mij advies geven.’ Ook zei hij toen: ’(…) dat kan toch niet, schrijven op commando? Natuurlijk kan dat.’ Met aflevering 12 demonstreert hij dat meesterlijk en bevestigt hij zijn gelijk. Zijdelings nodigt hij zo mee-feuilletonisten uit om (nog meer) input te leveren. In deze editie laat Giphart namelijk zien dat hij wel degelijk aanwijzingen voor lief neemt.

In mijn vorige bespreking stelde ik hem direct en indirect diverse vragen, waarop hij middels het vervolg van het verhaal antwoord geeft. ‘Het is 30 of 31 december’, schreef ik. Giphart laat Bibi aan haar zoontje vragen: ‘Het vuurwerk morgenavond?’ Bedankt, het is dus 30 december. ‘En hoe zit het met Bibi en Freek. Hebben die echt twee uur gepraat?, vroeg ik, omdat de bereiding van Rotmok een klus is die minstens zo lang duurt. Giphart antwoordt in het feuilleton met de zin: ‘In plaats daarvan zag ze een Whatsapp-bericht  van de man over wie ze een uur daarvoor had verteld aan Frederique.’ Ook in de toelichtingenkolom komt de schrijver op mijn vraag terug: ‘Ik stel me voor dat Beerd die de dag van te voren al heeft gemaakt.’ Goed punt. Bovendien smaakt het dan nog lekkerder ook.

Tenslotte is er de toiletscène. Vorige week wees ik erop dat WC scènes schaars zijn in de literatuur en dat een bezoek aan het kleinste kamertje in romans een doel moet hebben. Giphart geeft in de toelichtingenkolom aan dat hij het een goede suggestie vindt: (…) dus laat ik Bibi in deze aflevering naar het toilet gaan.’ Het geeft haar de gelegenheid om haar telefoon te checken en het geeft de schrijver de gelegenheid om de draad van het verhaal stevig op te pakken en te refereren aan de affaire die vier weken geleden voor het eerst werd aangestipt. De affaire, die mogelijk ‘Het Geheim’ is waarvoor de lezers hebben gekozen, toen de schrijver hen drie romanconcepten voorstelde. Hoeveel inspraak wil je hebben? Hoewel Ronald Giphart zich het recht voorbehoud om adviezen naast zich neer te leggen, begint hij op basis van een tweetal lezerspolls op vrijdagmiddag 7 september het feuilleton: ‘Met 50% van 1061 uitgebrachte stemmen is de uitslag officieel: ik zal het concept ‘De geheimen van mijn vriendinnen’ uitwerken tot feuilleton. De niet-bindende lezerspoll hieronder adviseert mij het verhaal te laten afspelen op Vlieland. Welk advies ik zal overnemen. Vlieland het is.’ Mooi anglicisme, overigens.  Dit blog gaat tenslotte ook over taal, dus laat ik hierbij maar de gelegenheid te baat nemen om naar een taalkundige term te verwijzen.

Inmiddels zitten we nagenoeg op het Waddeneiland. We zijn bijna drie maanden verder, zitten ongeveer op een kwart van de roman en toch is er in het verhaal pas een dag verstreken. Mij verveelt het nog lang niet en ik kijk uit naar de volgende hoofdstukken. Ik ben benieuwd of er nog meer geheimen zijn. Oudejaarsavond is een avond die zich uitermate leent voor retrospectie. Ook is het een avond waarop de alcohol rijk vloeit en dat maakt de tongen los. In beide gevallen, voor zover nodig, een legitiem excuus voor anekdotes, terugblikken en zijpaden waar Giphart volgens eigen zeggen zo van is. Vlieland, here we come!

Written by thehotstepper

december 2, 2012 bij 2:25 pm

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: