Hier loop ik warm van

The Hotstepper goes Dutch

Wordt vervolgd! (10)

with one comment

In aflevering tien, Bibi’s kleine geheim,  pakt Giphart de draad weer op. Je kan dit op twee manieren lezen en een aantal meelezers zal opgelucht ademhalen, dat  de schrijver aan het einde van dit deel terugkeert naar de oorspronkelijke verhaallijn. Alvorens dit te doen, krijgen we te maken met de andere manier waarop je ‘de draad oppakken’ kunt interpreteren: Giphart gaat naadloos verder met het avontuur(tje) van Bibi in de woestijn van Syrië. Hij doet dit door middel van een tegenstelling. Deel negen eindigde met de zin ‘Natuurlijk had ze hem moeten stoppen.’ en deel tien gaat vrolijk verder met ‘Maar dat deed ze niet.’

Taaladvies  schrijft over maar aan het begin van een zin: ‘Volgens een oude schoolregel mag een zin nooit beginnen met maar. In de praktijk ligt dit genuanceerder. Het nevenschikkende voegwoord maar verbindt gewoonlijk een hoofdzin met een voorafgaande hoofdzin. De twee zinnen kunnen dan één samengestelde zin vormen, maar dat hoeft niet. Het tweede deel kan ook als losse zin worden weergegeven, bijvoorbeeld om de eerste zin duidelijk als zelfstandige zin te presenteren of het alternatief met maar meer nadruk te geven.’ Uiteraard is het in het geval van een feuilleton ook zeer goed mogelijk om een zin te beginnen met maar om zo verder te gaan met de cliffhanger van de vorige aflevering. Giphart doet dit vol overgave. ‘Maar dat deed ze niet. Bassam bewoog zijn vingers steeds hoger.’

Hoe zat het ook al weer, moet menigeen met een abonnement zich aan de ontbijttafel hebben afgevraagd, terwijl ze, het slaapzand nog in de ogen, onder het genot van een eerste bakkie koffie en een nieuwe aflevering van het feuilleton langzaam wakker worden met een erotische scène. Sinds aflevering zeven leren we De Vijf beter kennen door middel van geheimen die ze met zich meedragen. In Geheimen gebeurde dit via een lange opsomming van de verschillende verborgenheden van de vijf vrouwen . In aflevering acht en negen zoomde Giphart in op Bibi, die enigszins als een geraffineerde mannenverslindster wordt weggezet. Lijkt het in deel negen echter nog alsof zij een naïeve, onschuldige bedoeïenenjongen verleidt, uit het vervolg blijkt dat zij het is die om de tuin wordt geleid. Wil de schrijver ons beeld van Bibi nuanceren? Hij doet dit fraai. Het verhaal doet mij denken aan een blikje van Verkade, want in feite lezen we een geheim in een geheim. Vandaar de titel, Bibi’s kleine geheim. Het laatste deel van de anekdote houdt ze liever voor zichzelf.

Toch weer knap van die Giphart. Vanwege ‘omstandigheden’ kon hij pas in de nacht van woensdag op donderdag aan het feuilleton beginnen. Op zijn Facebookpagina  schreef hij hierover: “Die omstandigheden waren publicitaire afspraken rond de verschijning van De wake, mijn nieuwe verhalenbundel, volgende week; en de verhuizing van mijn werkkamer, een nogal tijdrovende gebeurtenis die vandaag plaatsvond met behulp van twee ingehuurde studenten. Inmiddels zit ik in mijn nieuwe – nogal koude – ruimte, met een grote pot koffie en tot morgenochtend 09.00 uur de tijd, al hoop ik eerder klaar te zijn.

Mijn planning:
22.00-22.30 uur: opzet maken
22.30-01.00 uur: 600 woorden
01.00-01.30 uur: pauze
01.30-03.30 uur: 600 woorden
03.30-04.30 uur: Zijbalk schrijven
04.30-05.00 uur: opkrikken.”

Ook kunnen we er mooi zijn vorderingen te volgen. We krijgen zo een mooi kijkje in De keuken van Giphart, om te spreken met de woorden van een collega blogger.

“Inmiddels is het 01.00 uur en heb ik recht op een pauze. Ik zit op 900 woorden. Dat waren er 1500, maar ik al herschrijvend en herschrijvend en herschrijvend zijn er 600 gesneuveld.”

“02.35 uur. Eerste versie is nu af, ik begin aan ‘de zijbalk’, oftewel de verklarende tekstjes en wetenswaardigheden die in de krant rechts van het Feuilleton staan.”

“Voor wie nog wakker is… het is nu 03.45 uur en ik heb de tweede versie van het feuilleton en de zijbalk af. Pauze tot 04.00 uur en dan de laatste herschrijfronde.”

Om 04.25 schreef hij uiteindelijk: “Zo. Klaar. Ingeleverd. Naar huis rijden. Biertje. Beetje lezen. Slapen. (…)”

Knap. Niet alleen heeft hij zijn planning gehaald , maar bovendien heeft hij het beeld van Bibi bijgesteld en het verhaal weer vlot getrokken. Na Brussel, Zuid-Afrika en Syrië zijn we weer terug op de zandbank in de Waddenzee, waar Bibi’s kinderen haar net hebben betrapt op het roken van een sigaret. Ze rennen kennelijk heen en weer tussen Bibi en Kick. Aan het einde van aflevering acht schrijft Giphart: ‘Woedend kwamen er vijf kinderen op hen (Freek en Bibi) afgerend.’ In de aflevering van dit weekend rennen ze al weer van hen weg: ‘Terug op de plaat tussen Vlieland en Terschelling kwamen Bibi’s kinderen op hun vader Kick afgerend, gevolgd door een halve jeugdbende.’

Knap. Want en passant belicht hij in de toelichtingenkolom een mooie regel uit de Nederlandse poëzie. Het gaat om een strofe uit Het huwelijk  van Willem Elsschot: ‘(…) want tussen droom en daad / staan wetten in de weg en praktische bezwaren / en ook weemoedigheid, die niemand kan verklaren / en die des avonds komt, wanneer men slapen gaat.’ Ik  zou er in het midden van de nacht, terwijl ik tegen een deadline zit aan te hikken, denk ik niet zo snel opkomen. Het moet hem echter zijn ingegeven als gevolg van één van de voordelen van ’s nachts werken, die hij eveneens als toelichting beschrijft: ‘(…) en de toeslaande vermoeidheid kan bronnen bereiken die in heldere toestand onaangeboord blijven.’

Knap. Hij weet zelfs een ouderlijk advies uit het (denkbeeldige?) Opvoedkundig Handboek in zijn verhaal te verwerken, dat ik als aankomende vader zeer weet te waarderen: ‘afleiding is de oplossing van vrijwel alle problemen.’ Bedankt, ik zal het in gedachten houden. En bedankt ook voor het gebruiken van mijn commentaar en advies naar aanleiding van de vorige aflevering. Op de pagina van het feuilleton op Facebook staat prominent  te lezen dat ‘Schrijver Ronald Giphart schrijft voor de Volkskrant een wekelijks romanfeuilleton, waarbij hij de lezers regelmatig om advies vraagt.’ Dat van mij krijg je er ongevraagd bij en ik ben blij dat je er klaarblijkelijk wat aan hebt.

Eén reactie

Subscribe to comments with RSS.

  1. Dank voor de pingback… het is erg leuk om je analyses te volgen.

    Ik bedacht me dat Elsschot misschien tijdens Giph’s literatuuravond ter sprake was gekomen. En dan zal je zien dat het ’s nachts tijdens het schrijven nog eens opborrelt en bruikbaar blijkt. Wie weet…

    Etienne Stekelenburg

    november 18, 2012 at 4:30 pm


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: